Digitaal bladeren

‘Hoogbegaafde kinderen willen niet anders zijn’
Auteur:

‘Hoogbegaafde kinderen willen niet anders zijn’

Diana Kappen helpt hoogbegaafde kinderen bij problemen in het onderwijs

Je denkt misschien: Hartstikke handig om hoogbegaafd te zijn. Het opent vele deuren voor een succesvolle maatschappelijke carrière. “Dat is inderdaad de valkuil, om zo te denken”, zegt hoogbegaafdheidscoach Diana Kappen uit Rosmalen. “Ze zijn slim, snel, op de basisschool gaat alles ze makkelijk af. Maar ze leren niet om daadwerkelijk te leren. Later, op de middelbare school, kan dat problemen geven. En die zijn net zo groot als bij kinderen die vanwege bepaalde aandoeningen níét meekunnen met de klas.”

Tekst: Jarry Popelier I Fotografie: Olaf Smit

Voorbeeld uit de praktijk: kleuters van vier zijn doorgaans nog geen Picasso’s in de dop. “Maar als een hoogbegaafd kind dan een bijna perfecte boom tekent en vervolgens naar de tekeningen van de klasgenootjes kijkt, denken zij dat het zó hoort. Voor je het weet, gaan ze dat kopiëren. Diep van binnen weet een kind dan al dat hij anders is en kunnen ze zichzelf niet zijn. Bovendien vinden ze het moeilijk om fouten te maken en daarmee om te gaan. Een hoogbegaafd kind denkt echt anders.”

Ik leer ze hoe te leren
Kappen zit achter een kopje koffie in de flexwerkruimte van Poppodium Willem Twee. Hier zit ze vaak na schooltijd met leerlingen. “Dit vinden ze een fijne en rustige plek. Ik heb misschien niet genoeg kennis van vakken als wiskunde of aardrijkskunde om inhoudelijk les te geven, maar daar gaat het ook niet om, ik kijk naar hoe ze zaken aanpakken en probeer ze bepaalde strategieën aan te leren. Ik leer ze hoe te leren. Hoogbegaafden denken vaak creatief, maar ze moeten wel geïnteresseerd zijn in het onderwerp, anders haken ze al snel af. Ik probeer ze te leren dat ze door anders te kijken iets toch interessant kunnen vinden. Je hoeft ook niet alles leuk te vinden, maar je moet wel mee in een systeem waarin wordt afgerekend op het resultaat.”

Dagelijks confrontatie met gemiddelden
Nog liever dan in de Willem Twee spreekt Kappen af op de betreffende school, bij voorkeur gewoon tijdens de lesuren. “Deze leerlingen willen niet anders zijn dan de rest, die willen gewoon meedoen. Het is niet alleen het leren, juist ook het sociale en emotionele. Ze worden dagelijks geconfronteerd met gemiddelden, daar is het hele onderwijs op ingericht, maar voor hen ligt het veel gecompliceerder.”

‘Hoogbegaafden denken vaak creatief,
maar ze moeten wel geïnteresseerd zijn in het onderwerp,
anders haken ze al snel af.’

Sleutel ligt in de klas
Kappen werkt al twintig jaar in pedagogische functies in het onderwijs. Zo constateerde ze van dichtbij dat hoogbegaafde kinderen tussen wal en schip vallen. “Drie op de honderd kinderen is hoogbegaafd, dat komt bijna neer op één kind per klas. In 2009 zijn we op de school waar ik toen werkte begonnen met een plus-klas, om meer verdieping en onderzoek aan te bieden.”
Het is een eerste stap, maar nog lang niet genoeg. In 2013 sticht ze haar eigen bedrijf om de onderbelichte groep fulltime te kunnen helpen. “Kun je het niveau op school niet aan vanwege bijvoorbeeld dyslexie of ADHD dan is er inmiddels genoeg kennis om daarmee om te gaan. Bij hoogbegaafdheid is dat nog niet zo. Er is al wat meer aandacht op de scholen, maar het wordt nog steeds niet serieus genoeg genomen. De kennis én erkenning ontbreekt en docenten moeten zich in de problematiek willen verdiepen. Natuurlijk, ze hebben het al druk genoeg en je kunt niet alle dertig kinderen individueel begeleiden, maar dat is de oplossing ook niet. De sleutel ligt in de klas, want later in de maatschappij kunnen de kinderen ook niet steeds individuele aandacht krijgen. Iets meer kennis en erkenning van de problematiek zou al helpen.”

Depressief
Ze werkt zowel individueel met leerlingen als in samenwerking met scholen. Kappen verhaalt over een meisje van veertien dat ze nu begeleidt. “Ze was zwaar depressief en gaat niet meer naar school. Daar konden ze haar niet meer helpen. Ze kreeg psychische hulp, maar ook dat hielp amper. Ze wist al vroeg dat ze anders was en ze is ook veel gepest. Ze wilde helemaal niets meer.”
Haar ouders en therapeut besluiten de hulp in te roepen van een hoogbegaafdheidscoach. “Ik begin vaak met een Mindsettraining. Acht bijeenkomsten aan de hand van een werkboek, maar het was lastig. Ze vond het allemaal maar onzin, maar naarmate de tijd vorderde begon ze er iets meer voor open te staan. Tegenwoordig liggen de boeken al klaar als ik langskom en zien haar ouders haar soms lachend door het huis lopen. Ze wil zelfs terug naar school. Zo ver is het nog niet en de problemen zijn nog lang niet opgelost, maar ze is in ieder geval al een stuk minder depressief. Dat kun je dus bereiken met de juiste aandacht.”
Kappen besluit haar relaas. “Ik realiseer me dat ik de wereld niet kan verbeteren, maar ik hoop dat ik deze kinderen iets gelukkiger kan maken in het onderwijs. Zit je daar lekker in je vel, dan komt de rest ook wel. Ben ik van overtuigd.”

Voor meer informatie: www.dianakappen.nl

0 Reacties uitgeschakeld voor ‘Hoogbegaafde kinderen willen niet anders zijn’ 1121 03 oktober, 2019 Interviews, Nieuws oktober 3, 2019

Facebook Comments